W dniach 9–13 marca Instytut Profilaktyki Społecznej i Resocjalizacji Uniwersytetu Warszawskiego gościł studentów z Belgii w ramach międzynarodowego fakultetu ,,Służby społeczne w krajach europejskich”, który połączył zajęcia akademickie z wizytami studyjnymi w warszawskich organizacjach pozarządowych. Program miał charakter intensywny, ale jednocześnie bardzo praktyczny, a jego głównym celem było zestawienie teorii z realnym funkcjonowaniem systemu wsparcia społecznego.
Pierwszy dzień zajęć odbył się w siedzibie IPSiR i miał charakter wprowadzający. Studenci z Polski i Belgii przedstawili problemy społeczne występujące w swoich krajach, co szybko przerodziło się w żywą dyskusję. Już na tym etapie było widać, że różnice systemowe budzą duże zainteresowanie, a bezpośrednia wymiana doświadczeń pozwala spojrzeć szerzej na znane z teorii zagadnienia.
Wtorkowa wizyta w Bank Żywności SOS w Warszawie okazała się jednym z najbardziej konkretnych i „praktycznych” punktów programu. Uczestnicy mogli zobaczyć, jak w rzeczywistości wygląda organizacja pomocy żywnościowej, od momentu pozyskania produktów po ich przekazanie osobom potrzebującym. Przedstawiono nie tylko skalę działania, ale też sieć współpracy z różnymi instytucjami i partnerami, zarówno publicznymi, jak i prywatnymi. Dużo uwagi poświęcono temu, jak zapobiega się marnowaniu żywności: jak planuje się logistykę, jak szybko reaguje na nadwyżki i jak organizuje dystrybucję, żeby jedzenie trafiło we właściwe miejsce i we właściwym czasie. Ten bezpośredni kontakt z praktyką wyraźnie wybrzmiewał jako coś świeżego i potrzebnego, był on odskocznią od zajęć czysto teoretycznych.
Środa należała do tematyki migracyjnej. Wizyta w Fundacji Ocalenie pokazała, jak w praktyce wygląda wsparcie osób z doświadczeniem migracyjnym. Mowa była nie tylko o pomocy materialnej, ale też o codziennych trudnościach: formalnościach, rynku pracy, procesie integracji. To spotkanie wywołało jedne z najbardziej intensywnych dyskusji w trakcie całego tygodnia. Studenci porównywali rozwiązania funkcjonujące w Polsce i Belgii, dopytywali o szczegóły i konfrontowali wyobrażenia z rzeczywistością.
W czwartek uczestnicy odwiedzili GPAS Praga i działające w jego ramach Spoko Cafe – miejsce pracy z młodzieżą, w którym integracja i codzienne wsparcie idą w parze. Uczestnicy zajęć mieli okazję zobaczyć kawiarnię, która jest miejscem dla młodych ludzi, którzy nie potrafią sami zorganizować czasu wolnego. Inicjatywa na to miejsce zrodziła się w 2022 roku po rozpoczęciu wojny w Ukrainie, a dziś jest to miejsce, które tętni życiem i daje możliwości wielu młodym osobom. Z kolei piątek upłynął pod znakiem wizyty w Habitat for Humanity Poland, gdzie rozmowa dotyczyła problemów mieszkaniowych i systemowych barier, z jakimi mierzą się osoby o niższych dochodach. Była to bardzo żywa dyskusja i porównywanie sytuacji między Polską a Belgią. Habitat for Humanity to bardzo ciekawa inicjatywa, która nie tylko pomaga najbardziej potrzebującym, ale też angażuje osoby, które chcą pomóc. Już w trakcie spotkania padły pytania w jaki sposób można zostać wolontariuszem. Każda z odwiedzonych instytucji wnosiła inny kontekst, a razem tworzyły spójny obraz systemu, który można było porównać z rozwiązaniami belgijskimi.
Cały projekt nie ograniczał się jednak do sal i instytucji. Studenci z Belgii mieli też okazję poznać Warszawę, zarówno jej najbardziej rozpoznawalne miejsca, jak Stare Miasto czy Krakowskie Przedmieście, jak i mniej formalny, codzienny wymiar życia w Polsce. Ten element okazał się równie ważny jak część merytoryczna, ponieważ pozwolił nawiązać relacje i stworzył przestrzeń do swobodnych rozmów.
Fakultet po stronie polskiej przygotowała doktor Marta Czapnik-Jurak, która w swojej działalności naukowej koncentruje się na problematyce bezdomności, polityki mieszkaniowej, migracji oraz pracy socjalnej.
Wizyta studentów z Belgii pokazała, jak duży potencjał ma taka forma nauczania. To nie tylko wymiana akademicka, ale realne doświadczenie, które pozwala lepiej zrozumieć problemy społeczne, nie poprzez teorię a praktyczną wiedzę. Studenci mają okazję na poznanie i porównanie systemów w różnych krajach, ale również na nawiązanie znajomości.
