Streszczenie 13:194-216

Cywiński, Zbigniew (2012) Dlaczego socjologia prawa powinna zajmować się przeszłością? „Normy, Dewiacje i Kontrola Społeczna” 13: 194-216.

 

Streszczenie:

Artykuł daje wyraz przekonaniu autora, że badanie kulturowych obrazów przeszłości, zwłaszcza zaś tych, które utrwaliły się w Polsce komunistycznej, stanowi wciąż wartościowe źródło informacji o polskim społeczeństwie, w szczególności zaś, że badania takie są szczególnie cenne dla analiz socjologicznoprawnych, ze względu na zachowanie niektórych elementów dawnego ładu prawnego i jednoczesne niedostrzeganie zmian, które nastąpiły. Wskazując na aktualność i obecność we współczesnych publikacjach dorobku krytycznego nurtu polskiej socjologii prawa, powstałego przed rokiem 1989, autor konstatuje malejące zainteresowanie problematyką niedawnej przeszłości we współczesnej socjologii prawa. Uznając, że ważne cechy polskiej zmiany społecznej wpływają na podtrzymywanie obrazów rzeczywistości instytucjonalnej, postaw wobec prawa i zachowań ukształtowanych w przeszłości, autor zwraca uwagę na możliwe przyczyny takiego stanu rzeczy, a także na problem niedostrzegania, niedoceniania lub pomijania istotnych cech polskiej zmiany systemowej w sferze zjawisk społecznych związanych z prawem. W tym kontekście przedstawione zostały wybrane sposoby określania relacji między rewolucyjną zmianą i przedrewolucyjną przeszłością, a także uwagi o skutkach niedostrzegania różnic między podobnymi do siebie elementami dawnego i nowego porządku. W dalszej części opracowanie zaprezentowane zostały przykłady problemów będących w sferze zainteresowania polskiej socjologii prawa (kultura prawna, prestiż wymiaru sprawiedliwości i wykluczenie prawne), które, zdaniem autora, mogłyby być lepiej wyjaśnione przy uwzględnieniu wpływu przeszłości na opinie i postawy współczesne.

 

Słowa kluczowe:

kultura prawna, prestiż wymiaru sprawiedliwości, socjologia prawa, wykluczenie prawne